Tagi

, , , ,

Cztery szlachetne prawdy są esencją buddyzmu. Uważa się, że są podstawą pierwszej nauki, jaką Budda przekazał po przebudzeniu.

1. Jeśli żyjesz, będziesz cierpiała

Nabrzeże w AlicanteMy, istoty ludzkie, jesteśmy niedoskonałymi stworzeniami i świat, w którym żyjemy również jest niedoskonały. Na naszej drodze przez życie z pewnością doznamy fizycznego bólu w wyniku chorób i ran oraz bólu emocjonalnego, wypływającego z całego szeregu czynników psychologicznych. Jednakże nie całe nasze trwanie wypełnione jest cierpieniem. Czasem doświadczamy przyjemności i radości. Osoba poszukująca przyjemności powiększa swe cierpienie, jako że w pierwszym rzędzie pojawia się nastawienie, iż nie ma miejsca na cierpienie! To oczekiwanie prowadzi do litowania się nad sobą. „To nie w porządku! Dlaczego ja?! O, ja biedna!”. Dlatego też pierwsza szlachetna prawda radzi ludziom, by postrzegali cierpienie jako nieuniknione w stanie nieprzebudzenia. Kiedy pojawia się szczęście, raduj się nim podczas gdy trwa, gdyż nie będzie wieczne. Nie powinnaś przywiązywać się do niego i sądzić, że  będzie trwać wiecznie.

Osoba przebudzona w pełni akceptuje rzeczywistość i nieuchronność cierpienia, tak że kiedy nadchodzi, nie powiększa go poprzez stawianie mu oporu. Akceptacji nie powinno jednak traktować się jako przyjemności w sensie masochistycznym. Osoba przebudzona może podjąć natychmiastowe działanie by zakończyć cierpienie, jednak w czasie jego trwania po prostu pozwala mu być.

2. Powodem cierpienia jest przywiązanie (dukkha)

Przywiązanie do jakichkolwiek dóbr doczesnych zawsze prowadzi do cierpienia, gdyż nic na świecie nie jest trwałe i jakiekolwiek przywiązanie do nietrwałości z pewnością wywoła cierpienie. Wszelkie ziemskie twory, takie jak egotyczne „ja”, społeczne struktury, związki, istnienia ludzkie i kultury wcześniej czy później skazane są na przeminięcie. Ludzie w stanie nieprzebudzenia w sposób naturalny przywiązują się do tych nietrwałych rzeczy, tworząc w ten sposób podstawę cierpienia. Zawoalowaną przyczyną przywiązania jest pożądanie, które objawia się na wiele sposobów; może to być pożądanie wyższego statusu, bogactwa, seksualnego zaspokojenia, popularności, pożywienia, wygody, czy też zwiększenia posiadania, żeby wymienić tylko kilka.

Osoba przebudzona widzi tendencję umysłu do tworzenia przywiązania do doczesnych rzeczy, w tym także – co być może najważniejsze – egotycznego „ja”. Pracuje ona nieustannie nad zmniejszeniem tego przywiązania i zdaje sobie sprawę z tego, że choć niegdyś przedmioty naszego pożądania były celami afirmującymi życie, zwiększającymi nasze szanse na przetrwanie w bezlitosnym świecie ewolucyjnej przeszłości ludzkości, to jednak obecnie, w cywilizowanym świecie obfitości, te aspekty naszej bardziej prymitywnej jaźni powinny zostać wyeliminowane, jeśli mamy czynić dalsze postępy.

3. Cierpieniu można położyć kres

Trzecia szlachetna prawda mówi o tym, że można zakończyć cierpienie eliminując pożądanie zaspokojenia zmysłów i zrywając z przywiązaniem do egotycznego „ja” i wszelkimi innymi konceptualnymi strukturami, wypełniającymi nasze życie.

Osoba przebudzona pracuje nad osiągnięciem pełnego wygaszenia wszelkiego lgnięcia i łaknienia jako drogą do osiągnięcia nirwany (braku pragnień albo inaczej mówiąc wygaszenia płomienia gniewu, pożądania i ułudy). Wie, że ceną za ten stan spokoju jest wygaszenie egotycznej jaźni. Gdy znika ego, umysł wyzwala się z wszelkich ograniczeń. Przebudzona osoba doświadczająca nirwany rozszerza swą świadomość, która obejmuje cały świat, a brak jaźni wytwarza poczucie nieskończonego współodczuwania (compassion – wrażliwość na cierpienie siebie i innych, a jednocześnie głębokie zaangażowanie dotyczące jego zmniejszenia) wobec wszelkich żywych istot.

4. Zakończ cierpienie krocząc ośmioraką ścieżką

Ośmioraka ścieżka opisuje jak położyć kres cierpieniu. Jest proponowanym przez Buddę praktycznym przewodnikiem na drodze etycznego i duchowego rozwoju, którego celem jest osobiste wyzwolenie się od przywiązania oraz ułudy i w ostatecznym rozrachunku zrozumienie istoty wszechrzeczy. Ścieżka ma na celu poprawienie twojej (a) Mądrości, poprzez ćwiczenie należytego poglądu i intencji, (b) Moralności, poprzez ćwiczenie należytej mowy, działania i zarabiania na życie i (c) Skupienia, poprzez ćwiczenie należytego wysiłku, uważności i koncentracji. Wraz z czterema szlachetnymi prawdami stanowi jądro buddyzmu. Wielki nacisk kładzie się przy tym na aspekt praktyczny, gdyż zmianę poziomu istnienia i ostatecznie nirwanę można osiągnąć jedynie przez ciągłe doskonalenie się.

Jej osiem elementów tworzy współzależną, niepodzielną całość i dlatego też nie muszą one być praktykowane w jakimś określonym porządku. W przypadku niestrudzonego i ciągłego praktykowania są to potężne środki skuktujące przemianą życia danej osoby. Ośmioraka ścieżka umożliwia poszukującym Satori (przebudzenie i wyzwolenia duchowe w buddyzmie zen) osiągnięcie takiego stanu umysłu, w którym może ono spontanicznie się pojawić.

(za: The Essence of Buddhism by David Tuffley & The Noble Eightfold Path by Thomas Knierim)